Bij de oprichting kiest u ook hoe u de aansprakelijkheid van de leden regelt. Kiest u bijvoorbeeld voor een coöperatie Uitgesloten van Aansprakelijkheid (UA)? Dit legt u vast in de statuten. Zie het kopje Aansprakelijkheid hieronder voor de verschillende vormen waar u uit kunt kiezen.
De notaris schrijft uw coöperatie daarna in bij het Handelsregister van KVK. Voor de inschrijving betaalt u een vergoeding . De notaris schrijft alle bestuurders in bij het Handelsregister. Ook schrijft de notaris de uiteindelijk belanghebbenden in bij het UBO-register van KVK. Uiteindelijk belanghebbenden (in het Engels ‘ultimate beneficial’ owner, afgekort UBO) zijn bijvoorbeeld personen met meer dan 25% stemrecht.
Let op: handelt u uit naam van een coöperatie en is deze nog niet ingeschreven? Dan bent u persoonlijk aansprakelijk.
Bezoekadres weghalen uit Handelsregister
Is het bezoekadres van de coöperatie hetzelfde als uw woonadres? U kunt in sommige gevallen dit bezoekadres afschermen in het Handelsregister van KVK. Bijvoorbeeld omdat u bedreigd wordt en u niet wilt dat iedereen uw adres kan opzoeken. U moet dan wel een ander postadres registreren, zoals een postbus.
Lees meer over het bescherm van uw adresgegevens .
Administratie en jaarstukken
U bent wettelijk verplicht een administratie bij te houden. U kunt dit zelf doen of uitbesteden aan een boekhouder. Uw coöperatie moet elk jaar jaarstukken opstellen en deponeren bij KVK. Welke gegevens u moet inleveren, hangt af van de omvang van uw bedrijf.
Belasting
De winst van een coöperatie bestaat uit 2 delen. Een deel is de winst die van de activiteiten van de leden komt. Deze winst (verlengstukwinst) wordt naar rato uitgekeerd aan de leden. Dus als een lid een derde van het werk heeft gedaan, krijgt hij ook een derde van de uitgekeerde winst. Het andere deel is de winst van de coöperatie zelf.
Inkomstenbelasting
De leden met een eenmanszaak betalen individueel inkomstenbelasting over de winst die ze met hun bedrijf maken. Daarbij hoort ook de verlengstukwinst die ze van de coöperatie ontvangen.
De Belastingdienst ziet u alleen als ondernemer voor de inkomstenbelasting als u ook andere opdrachtgevers heeft naast de coöperatie. Als de Belastingdienst u ziet als ondernemer voor de inkomstenbelasting, heeft u recht op mkb-winstvrijstelling . Voldoet u daarnaast aan het urencriterium , dan heeft u recht op meer belastingvoordeel, zoals de zelfstandigenaftrek. Starters hebben de eerste 3 jaar ook recht op startersaftrek. Lees meer over belastingvoordelen en aftrekposten .
Vennootschapsbelasting
Over de winst die overblijft na het uitbetalen van de verlengstukwinst, betaalt de coöperatie vennootschapsbelasting .
Bent u lid van een coöperatie met een bv? En krijgt u verlengstukwinst uitgekeerd van de coöperatie? De coöperatie betaalt vennootschapsbelasting over de winst die de coöperatie aan u uitkeert. Uw bv kan gebruik maken van de deelnemingsvrijstelling. Uw bv betaalt dan niet nog een keer vennootschapsbelasting over de ontvangen winst.
Voorbeeld belastingen
Een loodgieter met een eenmanszaak werkt met andere vakmensen samen als lid in een coöperatie. De coöperatie neemt een project aan om een huis te verbouwen. De loodgieter doet het leidingwerk en stuurt een factuur voor zijn materiaalkosten en uren naar de coöperatie. De andere leden doen dat ook voor de door hen geleverde diensten. De coöperatie stuurt een factuur naar de klant. Daarin zijn de kosten voor de loodgieter verwerkt, maar ook het werk van andere vakmensen/leden en een extra bedrag voor eigen kosten van de coöperatie.
Aan het einde van het jaar houdt de coöperatie geld over. Een deel van deze winst wordt verdeeld onder de leden, in de verhouding van hoeveel werk ze hebben gedaan. De loodgieter krijgt ook een deel van de winst. Dit heet de verlengstukwinst. De loodgieter heeft dus de omzet van zijn eerdere factuur, plus de uitkering van de verlengstukwinst aan het einde van het jaar. Daarnaast heeft hij omzet behaald bij andere klanten dan de coöperatie.
Zijn zakelijke kosten mag hij van de omzet aftrekken. Over het resultaat van het werk voor de coöperatie en andere klanten betaalt de loodgieter inkomstenbelasting. De coöperatie heeft aan het einde van het jaar niet alle winst aan de leden uitgekeerd. Over de winst die overblijft betaalt de coöperatie vennootschapsbelasting.
BTW
Als de activiteiten van de coöperatie onder de btw vallen, krijgt de coöperatie een btw-identificatienummer (btw-id) en omzetbelastingnummer van de Belastingdienst. De coöperatie brengt btw in rekening en draagt btw af. Daarnaast kunnen de leden ook afzonderlijk ondernemer zijn voor de btw. Als dat voor u geldt, rekent u ook btw als u aan de coöperatie factureert. Of u ondernemer voor de btw bent, hangt af van uw situatie.
Loon bestuurder
Als bestuurder kunt u in loondienst zijn bij de coöperatie. De coöperatie houdt over uw loon de loonheffing in. Heeft u als bestuurder 5% of meer stemrecht in de ledenvergadering? Dan heeft u een ‘aanmerkelijk belang’ en geldt voor u de gebruikelijkloonregeling. Dat betekent dat u loon moet ontvangen dat normaal is voor het werk dat u doet (marktconform). Lees meer over de precieze regels en voorwaarden van deze gebruikelijkloonregeling .
Aansprakelijkheid bij schulden
Aansprakelijkheid van bestuurders
Een coöperatie is een rechtspersoon . Dit betekent dat u als bestuurder in principe niet aansprakelijk bent voor mogelijke schulden. Er zijn wel uitzonderingen op deze regel. Bestuurders zijn bijvoorbeeld wel aansprakelijk bij wanbestuur. Of als de coöperatie nog niet is ingeschreven in het Handelsregister. Lees meer over aansprakelijkheid van bestuurders .
Aansprakelijkheid van leden
Of de leden wel of niet aansprakelijk zijn, spreekt u af bij de oprichting. U kunt kiezen uit 3 opties:
UA: Uitgesloten van Aansprakelijkheid. Dit betekent dat de leden niet aansprakelijk zijn voor schulden van de coöperatie. Ook niet na een faillissement. BA: Beperkte Aansprakelijkheid. De leden zijn tot een afgesproken bedrag aansprakelijk voor de schulden. WA: Wettelijke Aansprakelijkheid: de leden zijn gezamenlijk en voor een gelijk deel aansprakelijk voor schulden van de coöperatie.
Kiest u voor WA of BA? Dan levert het bestuur elk jaar een ledenlijst in bij KVK. Zo weten schuldeisers bij wie ze geld op kunnen eisen.
Contracten tekenen
Het bestuur is als geheel tekenbevoegd. Dat betekent dat de bestuurders samen of zelfstandig namens de coöperatie contracten mogen tekenen. Of bepaalde rechtshandelingen kunnen uitvoeren. Wie alleen mag tekenen en wie met een of meer anderen moet tekenen, staat in de statuten .
Volmacht
Het bestuur kan ook iemand anders een volmacht geven. Dat is een verklaring waarin staat dat deze persoon ook namens het bedrijf kan handelen. Deze persoon is de gevolmachtigde. Schrijf de gevolmachtigde in in het Handelsregister. Dit is niet verplicht, maar wel handig. Zo weten uw zakenpartners zeker wie er mag handelen namens het bedrijf.
Personeel
Met een coöperatie kunt u personeel aannemen. Voor het personeel betaalt de coöperatie loonheffingen en sociale premies. Als de coöperatie voor het eerst een werknemer aanneemt, dan moet de coöperatie zich als werkgever registreren bij de Belastingdienst. Ook geeft u dit door aan KVK. Lees wat u moet regelen als de coöperatie voor het eerst personeel aanneemt .
Sociale zekerheid
Als u lid bent van een coöperatie, bent u geen werknemer. U valt dan ook niet onder de werknemersverzekeringen. U heeft geen recht op een Ziektewet-, WW- of WIA-uitkering. Sluit daarom zelf een arbeidsongeschiktheidsverzekering af. Als u zwanger bent, heeft u recht op een zwangerschapsuitkering van minimaal 16 weken. Deze vraagt u aan bij UWV. Lees meer over de regels en voorwaarden . Afhankelijk van uw onderneming, kan het verstandig zijn nog andere aanvullende verzekeringen af te sluiten.
U bent via uw inkomstenbelasting wel verzekerd voor de volksverzekeringen. Zo krijgt u AOW vanaf de dag dat u uw AOW-gerechtigde leeftijd bereikt. De AOW is een minimuminkomen. U kunt zelf aanvullend pensioen regelen .
Bent u lid van de coöperatie met een bv? Het hangt van uw situatie af of u bent verzekerd voor de werknemersverzekeringen.
Werknemers (niet-leden) en bestuursleden die in dienst zijn van de coöperatie zijn wél verzekerd voor werknemersverzekeringen.
Stoppen
Als u wilt stoppen met uw coöperatie moet u deze eerst ontbinden. Hiervoor is een officieel besluit nodig van de algemene ledenvergadering. Een ontbonden coöperatie houdt niet direct op te bestaan. Daarvoor moeten ook de schulden en uitkeringen worden uitbetaald (vereffening). Lees meer over het ontbinden van een rechtspersoon .
Gevolgen bij wijzigen bestuur of opheffen
Het wijzigen van bestuursleden of het opheffen van uw coöperatie kan gevolgen hebben voor uw bankrekening, financiering, verzekeringen, pensioenfonds en gemeentevergunningen. U kunt dan bijvoorbeeld niet meer bij de zakelijke bankrekening van de coöperatie. Kijk op de website van de instanties voor de stappen die u moet volgen als uw bestuur verandert of als u de coöperatie gaat opheffen.
Onderlinge waarborgmaatschappij
Een onderlinge waarborgmaatschappij is net als een coöperatie een speciale vorm van een vereniging. De onderlinge waarborgmaatschappij mag alleen gebruikt worden om verzekeringen af te sluiten met haar leden. De onderlinge waarborgmaatschappij heeft dezelfde kenmerken als een coöperatie. De manier van inschrijven in het Handelsregister is hetzelfde.
