Concentrated plus sized African American female in sportswear exercising with battle ropes near fit male trainer in modern sports club

Niemand aan de zijlijn: een herkenbaar signaal uit de praktijk

Met het advies ‘Niemand aan de zijlijn’ laten de Nederlandse Sportraad en de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving zien dat kansenongelijkheid in bewegen en sport hardnekkig is. Ondanks jaren van beleid, programma’s en interventies zijn de verschillen in sport- en beweegdeelname tussen verschillende groepen Nederlanders nauwelijks kleiner geworden.

De analyse van de raden biedt een brede en kritische blik op de huidige aanpak van kansenongelijkheid in sport en bewegen. Veel oorzaken van kansenongelijkheid in bewegen en sport liggen namelijk buiten de beweeg- en sportsector, zoals gezondheid, stress, sociale omgeving, armoede en de inrichting van de leefomgeving. Daardoor is een aanpak die uitsluitend gericht is op sportaanbod vaak onvoldoende. 

Voor ondernemende sportaanbieders bevat het advies veel herkenbare punten. Dat herkennen we ook in de praktijk van onze achterban: juist zij werken vaak dicht op de leefwereld van deelnemers. Niet het sportaanbod staat altijd centraal, maar het opbouwen van vertrouwen, het creëren van een veilige omgeving en het bieden van persoonlijke aandacht. Voor mensen die te maken hebben met stress, gezondheidsproblemen of financiële zorgen is dat vaak een noodzakelijke eerste stap richting bewegen. 

Innovatieve initiatieven sluiten niet altijd goed aan bij bestaande systemen

Tegelijkertijd benoemt het rapport een knelpunt dat veel ondernemers zullen herkennen: systemen en financieringsregelingen sluiten niet altijd goed aan op innovatieve initiatieven. Nieuwe aanbieders, maatschappelijke ondernemers en organisaties die domeinoverstijgend werken, stuiten daardoor regelmatig op drempels. Denk aan starre regels, tijdelijke subsidies of ingewikkelde procedures. Daardoor gaat veel energie verloren die juist ingezet zou kunnen worden voor deelnemers.

‘Niemand aan de zijlijn’, p38

De raden pleiten voor een brede systeemaanpak. Niet alle voorgestelde veranderingen zullen eenvoudig te realiseren zijn. Bovendien vraagt iedere structurele verandering om zorgvuldige afwegingen en keuzes. Toch ligt onder het advies een boodschap die breed draagvlak verdient: kijk meer vanuit het leven van mensen en minder vanuit afzonderlijke beleidsdomeinen. 

Voor POS is dat een belangrijk uitgangspunt. Ondernemende sportaanbieders laten dagelijks zien dat bewegen vaak begint met ontmoeten, vertrouwen en erbij horen. Zij vormen hiermee een waardevolle schakel tussen sport, welzijn, zorg en onderwijs. Als we in Nederland meer mensen duurzaam in beweging willen krijgen, is het verstandig om juist die verbindingen verder te versterken én de mensen die deze verbindingen dagelijks leggen te erkennen.

De maatschappelijke opgave vraagt om erkenning van ondernemende sportaanbieders

Het advies sluit daarmee aan bij iets wat veel ondernemers al langer ervaren: niet iedereen heeft dezelfde route naar sport en bewegen nodig. Maar iedereen verdient wel een plek waar hij of zij zich welkom voelt. Via POS worden ondernemende sportaanbieders steeds beter ondersteund om meer mensen structureel te laten sporten en bewegen. Door kennisdeling, belangenbehartiging en praktische ondersteuning helpt POS ondernemers om toegankelijk, inclusief en maatschappelijk relevant sportaanbod te ontwikkelen. Onze eigen factsheet kwetsbare groepen laat zien dat juist deze aanbieders vaak nieuwe doelgroepen weten te bereiken en een belangrijke bijdrage leveren aan gezondheid, participatie en sociale verbinding. Het advies onderstreept daarmee, vanuit een onafhankelijk perspectief, het belang van een sterke positie voor ondernemende sportaanbieders binnen de lokale beweeg- en sportinfrastructuur. 

Wij herkennen ons in dit advies: niet het doel, meer mensen in beweging, staat ter discussie  maar de weg ernaartoe mag simpeler. Met minder ingewikkelde procedures en meer ruimte voor wat in de praktijk al werkt.